Nghiên cứu nhận định, chiếm dụng đất đã trở thành một hiện tượng toàn cầu với sự tham gia của ít ra 62 quốc gia có đất bị chiếm dụng và 41 nhà nước chiếm dụng đất
Theo nghiên cứu, mỗi năm sẽ có khoảng 308 tỷ m 3 nước mưa và 11 tỷ m 3 đến 146 tỷ m 3 nước mặt và nước ngầm tùy theo phương thức tưới tiêu trên đất bị chiếm dụng trên toàn cầu. Theo Bạch Dương/DĐĐT, 16/10/2013 Các bài cùng chủ đề: Làn sóng chiếm dụng đất đai vượt tầm kiểm soát “Bỗng dưng” ngập lụt ở Chiêm Hóa Hơn 645 ha rừng Đác Nông bị người dân lấn chiếm trái phép Thủy điện Mê Kông: Sức ép lên cả đất đai và nguồn nước Đầu tư ra nước ngoài thận trọng sau sự cố ‘chiếm đất, phá rừng’ Nước ảo trong vai trò giải quyết nguồn nước khan hiếm Để đảm bảo an ninh nguồn nước Cải tiến quản lý nguồn nước để bảo đảm an ninh lương thực Trên 240.
Nước tưới tiêu tính theo đơn vị diện tích bị chiếm dụng cao nhất là ở Papua New Guinea và Liberia. Điều này đặc biệt gây quan ngại bởi tác động của nó có thể vượt ra ngoài phạm vi địa phương và gây ảnh hưởng tới khu vực hạ nguồn, làm bùng lên vấn đề khan hiếm nước, suy giảm chất lượng nước hoặc các xung đột tầng lớp. Nên chi, sức ép nhu cầu về đất nông nghiệp, một cách trực tiếp hoặc gián tiếp, có thể dẫn tới phá rừng hoặc làm suy thoái đất đai vốn đã tồn tại ở mức báo động ở hầu hết các quốc gia có đất bị chiếm dụng.
Các nước “năng nổ” nhất trong chiếm dụng đất nằm ở Trung Đông, Đông Nam Á, Châu Âu và Bắc Mỹ với ba nước dẫn đầu về diện tích đất chiếm dụng tuần tự là Vương quốc Anh, Mỹ và Trung Quốc. Lượng tiêu dùng nước mưa và nước tưới tiêu để sản xuất nông nghiệp ở mỗi nước là khác nhau tùy thuộc vào điều kiện địa lý, khí hậu và loại hoa màu được gieo trồng vì thế lượng nước bị chiếm dụng cũng khác nhau ở mỗi quốc gia.
Một số nước đồng thời vừa là đối tượng bị chiếm dụng đất lại vừa là nước chiếm dụng đất như Argentina, Australia, Philippines và Sudan. Chiếm đụng đất đai theo nghĩa rộng hơn được dùng để nói về việc chuyển đổi quyền sở hữu hoặc dùng đất từ cộng đồng địa phương cho các nhà đầu tư nước ngoài ưng chuẩn chuyển nhượng đất đai ở quy mô lớn (hơn 200ha cho mỗi giao thiệp). Net Khoảng 19% đất nông nghiệp toàn cầu là diện tích được tưới tiêu, sản xuất 40% sản lượng lương thực toàn cầu.
Điều đáng nói là chiếm dụng đất không chỉ là cuộc đua giành đất đai mà còn gây ra những ảnh hưởng trực tiếp tới nguồn tài nguyên nước. Những nước này cũng có mức nước mưa bị chiếm dụng nhiều nhất tính trên đơn vị diện tích. Từ đó, nghiên cứu đã kết luận rằng chiếm dụng đất và nước đều đang diễn ra với tốc độ đáng báo động tại khắp các châu lục, trừ Nam Cực. Theo nghiên cứu, diện tích đất bị chiếm dụng cho nông nghiệp liên tục tăng và tới tháng 5/2012 con số được vắng toàn cầu đã vào khoảng 32,7 đến 82,2 triệu ha, tùy thuộc vào cách tính theo số lượng giao thiệp đã hoàn tất hay đang diễn ra.
Ở một số nhà nước, lượng nước tưới tiêu bị chiếm dụng cũng tương đối lớn xét trên lượng nước tưới tiêu được dùng cho sản xuất nông nghiệp. Bởi lẽ khoảng 86% nguồn nước ngọt mà con người có thể khai khẩn được dành cho sinh sản nông nghiệp, chiếm dụng đất vì vậy cũng chính là chiếm dụng nguồn nước bao gồm cả nước mưa (nước xanh lục) và nước mặt và nước ngầm (nước xanh lam).
Trong đó, Châu Phi và Châu Á có diện tích đất bị chiếm dụng nhiều nhất với con số tuần tự là 47% và 33% diện tích đất bị chiếm dụng toàn cầu. 000 ha đất rừng bị xâm lấn trái phép Cần sớm dự Công ước về sử dụng nguồn nước. Lượng nước mưa bị chiếm dụng tương đối lớn so với nước mưa được sử dụng để trồng cấy lương thực (hoặc sinh sản năng lượng) ở các nước bị chiếm dụng đất.
Nhà nước có lượng nước mưa bị chiếm dụng cao nhất là Indonesia, Philippines và CH Congo, trong khi đó tỷ lệ nước mặt và nước ngầm bị chiếm dụng nhiều nhất lại nằm ở Tanzania và Sudan.
Với kịch bản tưới tiêu cho nông nghiệp ở mức tối đa, khu vực có lượng nước bị chiếm dụng cao nhất tính theo đơn vị diện tích là Cameroon và Tanzania với 2,68x104m 3 /ha và 2,03x104m 3 /ha.
Con số này tương đương với 0,7-1,75% đất nông nghiệp của thế giới. Như vậy, khi diện tích đất chiếm dụng được tưới tiêu thì nguồn nước ở hạ nguồn và xung quanh đó sẽ bị sút giảm, có thể gây ra tình trạng khan hiếm nước, suy giảm chất lượng nước và kéo theo những bất ổn từng lớp.
Khảo sát về dùng nước cho nông nghiệp tại 24 nước đứng đầu về diện tích đất bị chiếm dụng (chiếm 90% diện tích đất bị chiếm dụng toàn cầu) cho thấy lượng nước bị chiếm dụng ít nhất là tương đương với lượng nước xanh lục, nghĩa là nước mưa dùng cho nền nông nghiệp dùng nước mưa và nhiều nhất là bao gồm cả nguồn nước xanh lam khi mà đất đai được tưới tiêu thêm bằng nước mặt và nước ngầm để tối đa hóa sản lượng.
Từ định nghĩa này, nghiên cứu “Global land and water grabbing” (Chiếm dụng đất và nước toàn cầu) đăng trên Kỷ yếu của Viện Hàn lâm Khoa học nhà nước Hoa Kỳ tháng 7/2012, đã tụ họp các dữ liệu về chiếm dụng đất và dùng các mô hình thủy học để xác định mức độ chiếm dụng nước liên hệ trên toàn cầu.
Ảnh: b-fair. Đặc biệt, diện tích đất bị chiếm dụng ở các nhà nước là không hề nhỏ (lên tới 19,6% ở Uruguay, 17,2% ở Philippines hoặc 6,9% ở Sierra Leone).
24 nước chiếm 90% diện tích đất bị chiếm dụng toàn cầu bao gồm Argentina, Úc, Brazil, Cameroon, CH Congo, Ethiopia, Gabon, Indonesia, Liberia, Madagascar, Morocco, Mozambique, Nigeria, Pakistan, Papua New Guinea, Philippines, CHDC Congo, Nga, Sierra Leone, Sudan, Tanzania, Uganda, Ukraine và Uruguay.
Thực tiễn này cho thấy rằng một phần đất bị chiếm dụng chưa hẳn đã được dùng cho nông nghiệp trước khi được chuyển giao. Một số khu vực đất chiếm dụng được ghi nhận đã chuyển đổi từ các hệ sinh thái rừng và đồng cỏ.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét