Chỉ Việt Nam mới có bún chứa chất độc huỳnh quang

Tại hội nghị về kiểm định chất lượng bún và bánh tươi (sản phẩm làm từ gạo) do Sở Y tế và Sở Công thương TP.HCM tổ chức vào ngày 29/7/2013, GS-TS Chu Phạm Ngọc Sơn - Chủ tịch Hội Hóa học TP.HCM - xác nhận: có Tinopal trong bún tươi được lấy từ các cơ sở chế biến bún tại quận 8, TP.HCM. Ông ngán ngẩm cho biết: “Chỉ duy nhất ở Việt Nam người ta cho tinopal vào bún. Từ trước tới nay trên thế giới, trong các bài báo cáo, nghiên cứu chưa ghi nhận trường hợp tương tự”. Trước đó, ngày 22/7/2013, ông Đỗ Ngọc Chính - Phó giám đốc trung tâm nghiên cứu và tư vấn tiêu dùng (CESCON) thuộc hội tiêu chuẩn và bảo vệ người tiêu dùng Việt Nam - thông báo kết quả khảo sát các loại thực phẩm như bún, bánh canh, bánh hỏi, bánh phở, bánh cuốn và bánh ướt được kinh doanh tại một số siêu thị, chợ, cửa hàng trên địa bàn TP.HCM cho thấy 80% có chứa tinopal. Theo đó, 5/9 (56%) mẫu bún, 4/4 (100%) mẫu bánh ướt, 5/5 (100%) mẫu bánh hỏi, 3/4 (75%) mẫu bánh phở và 7/7 (100%) mẫu bánh canh đều chứa chất độc hại này. Tinopal vốn là hóa chất công nghiệp dùng trong công nghệ tẩy trắng bột giặt. Sử dụng chất này trong sản xuất thực phẩm có thể khiến người sử dụng hư hại đường tiêu hóa, niêm mạc thành ruột, có thể dẫn đến viêm loét ruột, dạ dày, tích tụ lâu ngày có thể dẫn đến bệnh ung thư. Khi Tinopal vào trong bún, chất này liên kết và tương tác rất mạnh nên rất khó phát hiện và chiết tách được. Vì vậy, xét nghiệm và phát hiện ra chất tinopal trong bún là rất khó, đòi hỏi kỹ thuật phức tạp và hiện đại. Nếu làm qua loa, không tốt thì sẽ báo cáo là “không phát hiện” - GS Sơn cho biết thêm. Không chỉ có chất Tinopal mà nhiều chất khác độc hại khác cũng được tìm thấy trong các sản phẩm từ gạo như: acid oxalic (chất khử, để giữ bún tươi lâu, không bị ôi) không thể dùng trong thực phẩm được, một số chất bảo quản khác cũng được dùng quá mức cho phép. Sự xuất hiện của các tin bài về vấn đề an toàn thực phẩm nhiều đến mức có thể khiến nhiều người cảm thán: Ăn gì giờ cũng thấy độc. Có thể phát hiện được những chất độc khó tìm trong các mẫu thực phẩm chứng tỏ trang thiết bị của Việt Nam cũng chưa đến mức quá kém, kém có chăng cũng chỉ nằm ở yếu tố con người. Người bán không thể hoàn toàn vô tội, người mua có thể quá vô tư, nhưng để xảy ra tình trạng thực phẩm nhiễm độc tràn lan như hiện nay, gốc rễ vẫn nằm ở cơ chế quản lý lỏng lẻo và yếu kém. Nhưng như mọi vụ đồ ăn bẩn khác, phát hiện có, nghiên cứu có, khuyến cáo có, tranh cãi có, xử phạt cơ sơ bán có, bệnh tật cho người mua có, chỉ có cán bộ quản lý là không thấy đâu.